Ceny prądu 2027 rosną przed ETS2: rok, który odwraca rachunek za ogrzewanie

Ceny prądu 2027 rosną, a ETS2 startuje rok później: skąd ta kolejność

Sezon grzewczy dopiero się rozkręca, a kalendarz podwyżek układa się nietypowo: ceny prądu 2027 mają pójść w górę rok wcześniej, niż opłata emisyjna sięgnie gazu i węgla. Ta kolejność zmienia wynik każdego porównania kosztów ogrzewania zrobionego na dzisiejszych stawkach.

Biuro Maklerskie Pekao prognozuje, że cena samej energii dla gospodarstw domowych może w 2027 r. wzrosnąć do około 590 zł/MWh wobec 495,16 zł/MWh obowiązujących w taryfach na 2026 r. To około 19 procent więcej.

To prognoza, nie decyzja. Taryfy na kolejny rok zatwierdza Prezes URE po postępowaniu taryfowym, a stawki na 2026 r. zapadły dopiero 17 grudnia 2025 r. Ostateczna cena na 2027 r. będzie więc znana nie wcześniej niż w grudniu 2026 r.

Skąd presja? Z rynku terminowego. Kontrakt na energię z dostawą w całym 2027 r. kosztował w sierpniu 495,52 zł/MWh, a we wrześniu notowania przekroczyły 550 zł/MWh. Sprzedawcy kupują energię dla klientów z wyprzedzeniem, więc drogie kontrakty wracają potem we wnioskach taryfowych.

Drugi czynnik to gaz. Na początku września europejskie notowania znów przebiły 80 EUR/MWh, a droższy gaz podnosi koszt pracy elektrowni gazowych, które współtworzą cenę na giełdzie energii.

Po drugiej stronie stołu jest ETS2. Rada UE i Parlament uzgodniły w grudniu 2025 r. przesunięcie startu systemu z 2027 na 2028 rok. Gaz ziemny, węgiel i olej opałowy zyskały rok bez tej opłaty.

Ile prognozowana podwyżka doda do rachunku za prąd

Prognoza cen prądu na 2027 rok brzmi groźnie, ale 19 procent dotyczy jednego składnika rachunku, nie całej faktury. Odbiorca płaci osobno za energię, osobno za dystrybucję i opłaty dodatkowe.

W wyliczeniu opartym na prognozie BM Pekao przeciętne gospodarstwo domowe zapłaciłoby za energię około 2742 zł wobec 2466 zł w 2026 r. Różnica to 276 zł w skali roku, czyli ok. 11,2 procent, po rozłożeniu na miesiące około 23 zł.

Dom z pompą ciepła zużywa jednak wielokrotnie więcej prądu niż przeciętne gospodarstwo, bo prąd zasila tam także ogrzewanie i ciepłą wodę. Przy takim zużyciu ta sama procentowa zmiana ceny energii przekłada się na kwoty rzędu setek złotych rocznie, a nie kilkudziesięciu.

Znaczenie ma też to, w jakiej taryfie pracuje instalacja. Taryfy dwu- i trzystrefowe premiują zużycie poza szczytem, a pompa z buforem i ogrzewaniem podłogowym daje się w te tańsze godziny przesunąć. Ile z tego zostaje w rachunku, pokazuje porównanie rocznych kosztów w kalkulatorze oszczędności.

Osobna sprawa to rozliczenia zmienne w czasie. Zasady i ryzyka opisaliśmy w tekście o tym, kiedy taryfa dynamiczna wspiera pompę ciepła, a kiedy nie.

Czego w tej prognozie nie ma? Roku 2028. Żaden zatwierdzony dokument nie mówi dziś, ile będzie kosztować energia w roku, w którym ETS2 ruszy w pełni.

Co ETS2 dopisze do gazu i węgla od 2028 roku

ETS2 nie jest podatkiem płaconym przy kasie. Obowiązek zakupu uprawnień do emisji spada na dostawców paliw, którzy wliczą go w cenę gazu, węgla, oleju opałowego, benzyny i oleju napędowego.

Zakres systemu obejmuje budynki, transport drogowy i kilka dodatkowych sektorów, a celem jest redukcja emisji w nich o 42 procent do 2030 r. wobec poziomu z 2005 r. Liczba dostępnych uprawnień maleje z roku na rok.

Skalę dopłat policzyli Wanda Buk i Marcin Izdebski w raporcie o wpływie ETS2 na koszty życia Polaków. Dla przeciętnej rodziny ogrzewającej gazem skumulowany dodatkowy koszt w pierwszych czterech latach działania systemu wyniósł w tych wyliczeniach 6 338 zł, a w horyzoncie do 2035 r. 24 018 zł.

Dla ogrzewania węglem te same wyliczenia dają odpowiednio 10 311 zł i 39 074 zł. Raport powstał przy założeniu startu w 2027 r., więc po przesunięciu systemu te sumy przenoszą się o rok, a nie znikają.

Jest mechanizm hamujący. Gdy średnia cena uprawnienia przekroczy 45 EUR za tonę CO2 w cenach z 2020 r., na rynek trafiają dodatkowe uprawnienia z rezerwy stabilności. Rada i Parlament uzgodniły w czerwcu 2026 r., że pula uwalniana przy przebiciu tego progu rośnie z 20 do 40 mln.

To nie jest sztywny limit ceny. Mechanizm zwiększa podaż uprawnień i tłumi skoki notowań, ale nie gwarantuje, że cena nigdy nie przekroczy tego poziomu. Co z tego wychodzi w rachunku za gaz, rozbieraliśmy już w porównaniu pompy ciepła, gazu i ekogroszku pod kątem ETS2.

Ile kosztuje dziś ogrzewanie domu 150 m²: pompa gruntowa kontra kocioł

Punkt odniesienia dają kwartalne zestawienia POBE dla domu o powierzchni 150 m², z ciepłą wodą dla czterech osób i z uwzględnieniem taryf strefowych. W nowym budynku o zapotrzebowaniu 55 kWh/(m²·rok) roczny koszt ogrzewania i ciepłej wody mieścił się w przedziale od 2 560 zł do 8 540 zł, zależnie od źródła.

W starszym domu o zapotrzebowaniu 80 kWh/(m²·rok), ogrzewanym grzejnikami o temperaturze zasilania 55°C, czyli w wariancie trudniejszym dla pompy, wyniki wyglądały tak:

• gruntowa pompa ciepła: 4 230 zł rocznie przy SCOP 3,53
• pompa powietrze-woda: 5 030 zł rocznie
• kondensacyjny kocioł gazowy: 6 410 zł rocznie

Dopięcie fotowoltaiki zmienia poziom wyjściowy. W nowym domu koszt ogrzewania i ciepłej wody spadał w tych wyliczeniach do 1 562 zł przy pompie gruntowej i 1 974 zł przy powietrznej.

Różnica między pompą a kotłem bierze się z efektywności. SCOP na poziomie 3,53 oznacza, że z jednej kilowatogodziny prądu instalacja oddaje do budynku ponad trzy kilowatogodziny ciepła, bo większość energii pochodzi z gruntu, a nie z licznika.

Zapowiadane ceny prądu 2027 uderzają więc w pompę słabiej, niż wynikałoby z samych procentów. Droższa o jedną piątą energia podnosi koszt ogrzewania o jedną piątą tylko tej części, która faktycznie przechodzi przez sprężarkę.

Ile z tych stawek dotyczy konkretnego budynku, rozstrzyga standard energetyczny i temperatura zasilania, nie metraż. O tym, dlaczego metraż jest złym punktem startu przy doborze mocy, pisaliśmy osobno.

Dlaczego decyzja o wymianie źródła zapada w 2026, nie w 2027

Prognozowane ceny prądu 2027 i opłata ETS2 od 2028 r. spotykają się z trzecim terminem: końcem obecnych programów wsparcia. To on decyduje, w którym roku wymiana źródła jest tańsza.

W programie Moje Ciepło, obejmującym nowe budynki, wnioski są przyjmowane do 26 lutego 2027 r. albo do wyczerpania puli środków. Drugi warunek może zadziałać szybciej niż data.

Czyste Powietrze działa od 20 lipca 2026 r. w zmienionej wersji. Ogrzewanie elektryczne inne niż pompa ciepła zostało z dofinansowania usunięte, z okresem przejściowym sięgającym końca 2026 r. Szczegóły tej zmiany opisaliśmy w tekście o tym, co wypada z listy, a co zostaje.

O wysokości wsparcia rozstrzyga program i dochód wnioskującego, a nie kalkulacja opłacalności. Aktualne warunki obu naborów oraz ulgi termomodernizacyjnej zebraliśmy na stronie o dofinansowaniach do pompy ciepła.

Drugim ograniczeniem jest kalendarz robót. Gruntowa pompa ciepła wymaga projektu, odwiertów i wpięcia dolnego źródła, a jesienią terminy wiertnicze zapełniają się najszybciej w całym roku. Zakres i koszt samych prac opisuje strona o odwiertach pod pompy ciepła.

Planując prace do końca roku, warto policzyć realne dni robocze, bo grudzień zjadają święta i długie weekendy. Pomaga w tym kalendarz dni wolnych i długich weekendów.

Rząd kwot inwestycji i widełki po dofinansowaniu pokazuje cennik gruntowej pompy ciepła z montażem, a wstępną wycenę dla konkretnego budynku kalkulator.

Źródła: Rada UE: ETS2 market stability reserve, porozumienie tymczasowe (11.06.2026), Moje Ciepło: program dofinansowania pomp ciepła (NFOŚiGW), Czyste Powietrze: nowy program od 20 lipca 2026 r. (NFOŚiGW), Infor.pl: skumulowane koszty ETS2 dla rodziny ogrzewającej gazem i węglem (raport Buk, Izdebski), EkspertBudowlany.pl: koszty ogrzewania 2026 na podstawie zestawień POBE