SCOP pompy ciepła to jej średnia sprawność z całego sezonu grzewczego, liczona według normy EN 14825 dla jednego z trzech klimatów i dla wody o temperaturze 35°C albo 55°C. COP to wynik z jednego punktu pomiaru, a gruntową mierzy się przy glikolu 0°C, powietrzną przy powietrzu +7°C, więc samym COP tych pomp nie da się porównać. W kartach katalogowych NIBE gruntowa S1255-12 ma w klimacie chłodnym SCOP 5,4, a powietrzna S2125-12 ma 4,2.
W tym wpisie: 5 części
Część 1 z 5
Czym jest SCOP pompy ciepła, a czym COP?
Na ofercie pompy ciepła stoją zwykle dwie liczby, COP i SCOP. Wyglądają podobnie. Mówią o czymś innym i na tej różnicy łatwo przepłacić za prąd przez następne piętnaście lat.
COP to zdjęcie z jednej chwili. Laboratorium ustawia stałe warunki, mierzy, ile ciepła pompa oddała, i dzieli to przez zużyty prąd. Warunki zapisuje się skrótem. B0/W35 znaczy, że glikol z dolnego źródła ma 0°C, a woda do ogrzewania 35°C.
A7/W35 to powietrze o temperaturze +7°C i ta sama woda. COP 4,87 oznacza 4,87 kWh ciepła z 1 kWh prądu, ale tylko w tych jednych warunkach, opisanych w normie EN 14511.
SCOP pompy ciepła to film z całej zimy. Norma EN 14825 każe zmierzyć pompę w kilku temperaturach, od mrozu po odwilż, i zważyć wyniki tym, ile godzin w sezonie trwa dana pogoda.
Wychodzi średnia sprawność z całego sezonu grzewczego. To ona trafia na unijną etykietę energetyczną i to ją porównuje się między urządzeniami. Rachunek płaci się przecież za całą zimę, a nie za jeden dzień w laboratorium.
Część 2 z 5
Dlaczego powietrzna ma wyższy COP na papierze?
Weźmy dwie pompy jednego producenta o podobnej mocy, z jego polskich kart katalogowych. Gruntowa NIBE S1255-12 i powietrzna NIBE S2125-12. Kto czyta tylko pierwszą linijkę, uzna, że wygrywa powietrzna.
| COP według EN 14511, woda 35°C | Gruntowa S1255-12 | Powietrzna S2125-12 |
|---|---|---|
| glikol 0°C (B0/W35) | 4,87 | nie dotyczy |
| powietrze +7°C (A7/W35) | nie dotyczy | 5,24 |
| powietrze +2°C (A2/W35) | nie dotyczy | 4,32 |
| powietrze -7°C (A-7/W35) | nie dotyczy | 2,65 |
5,24 kontra 4,87. Tyle że powietrzną zmierzono przy +7°C na dworze, a gruntową przy glikolu o temperaturze 0°C, czyli od początku w warunkach zimowych. Gdy na zewnątrz spada do -7°C, ta sama karta podaje dla powietrznej COP 2,65. To prawie o połowę mniej ciepła z tej samej kilowatogodziny.
Gruntowa takiego spadku nie ma, bo jej sondy siedzą kilkadziesiąt metrów pod ziemią. Mróz na powierzchni prawie nie zmienia temperatury glikolu, który z nich wraca.
Jak to wygląda w czasie prawdziwej fali zimna, opisujemy w tekście o gruntowej pompie ciepła przy -15°C. Skąd bierze się ta stabilność, wyjaśnia wpis o dolnym źródle pompy ciepła.
Masz działkę na oku? Sprawdź ją za darmo — zdjęcia lotnicze, wysokości terenu i warstwy gruntu.
Część 3 z 5
Który klimat z karty pasuje do Polski?
SCOP zawsze liczy się dla określonego klimatu. Unijne rozporządzenie 813/2013 wyznacza trzy. Umiarkowany odpowiada pogodzie w Strasburgu z temperaturą projektową -10°C, chłodny to Helsinki z -22°C, a ciepły Ateny z +2°C. Na etykiecie energetycznej zawsze stoi klimat umiarkowany.
Polska zima bywa ostrzejsza niż w Strasburgu. 2 lutego 2026 roku IMGW zanotowało w Suwałkach -27,7°C, a 20 stycznia w Zamościu -21,3°C. Dlatego w karcie dobrze sprawdzić też klimat chłodny. Tu różnica między pompami robi się wyraźna.
| SCOP według EN 14825 | Gruntowa S1255-12 | Powietrzna S2125-12 |
|---|---|---|
| klimat umiarkowany, woda 35°C | 5,2 | 5,0 |
| klimat umiarkowany, woda 55°C | 4,1 | 3,8 |
| klimat chłodny, woda 35°C | 5,4 | 4,2 |
| klimat chłodny, woda 55°C | 4,3 | 3,4 |
W klimacie umiarkowanym obie pompy idą prawie łeb w łeb. W chłodnym gruntowa trzyma poziom, a SCOP pompy ciepła powietrznej spada o 16%. Przy podłogówce powietrzna zużyje według tych kart na to samo ciepło około 29% więcej prądu niż gruntowa.
Laboratorium to jednak nie dom. Fraunhofer ISE przez cztery lata mierzył 77 pomp ciepła w zamieszkanych budynkach w Niemczech. Gruntowe osiągnęły średnio 4,3, powietrzne 3,4.
Wyniki z domów są niższe niż w kartach, bo obejmują też ciepłą wodę i prawdziwe nastawy, ale przewaga gruntowej została. Co to znaczy w złotówkach, liczymy w tekście pompa ciepła gruntowa czy powietrzna.
Część 4 z 5
Woda 35°C czy 55°C, którą kolumnę czytać?
Druga liczba przy SCOP to temperatura wody w instalacji. 35°C odpowiada ogrzewaniu podłogowemu, 55°C typowym grzejnikom. Im cieplejszej wody potrzebuje dom, tym ciężej pracuje sprężarka i tym niższy SCOP. W obu kartach przejście z 35°C na 55°C zabiera od jednej piątej do jednej czwartej sprawności.
Porównuj więc kolumnę, która pasuje do Twojego domu. Przy podłogówce liczy się 35°C. Przy starych grzejnikach bliżej Ci do 55°C, choć często da się zejść niżej, o czym piszemy w tekście pompa ciepła a grzejniki.
Każdy stopień mniej na zasilaniu to mniej prądu, a samą temperaturę wody ustawia się krzywą grzewczą.
W karcie zobaczysz też ηs w procentach, na przykład 201% dla S1255-12 przy wodzie 35°C. To nie błąd w druku. To ten sam SCOP przeliczony na energię pierwotną, czyli ze stratami przy produkcji prądu w elektrowni.
Z ηs wynika klasa na etykiecie. Rozporządzenie 811/2013 daje najwyższą, A+++, przy wodzie 35°C od 175%, a przy 55°C od 150%, więc dobre pompy obu typów mają ją prawie zawsze. Sama klasa niewiele powie o różnicy między nimi.
Część 5 z 5
Jak porównać dwie oferty w pięć minut?
Najprościej położyć obie karty obok siebie i sprawdzić cztery rzeczy.
- SCOP z tego samego klimatu, najlepiej chłodnego, bo jest bliżej polskiej zimy z mrozem poniżej -20°C.
- SCOP dla tej samej temperatury wody, 35°C albo 55°C, zależnie od instalacji w domu.
- Dokładnie ten model i tę moc, które stoją w ofercie, bo wersje 6 kW i 16 kW potrafią się różnić.
- COP tylko przy identycznych warunkach pomiaru, bo B0/W35 nie porównuje się z A7/W35.
Moc i SCOP modeli, które montujemy, zestawiamy obok siebie na stronie gruntowa pompa ciepła Stiebel Eltron: który model wybrać.
Przy dotacji z Czystego Powietrza dochodzi piąta rzecz. Pompa musi być na liście zielonych urządzeń i materiałów, którą prowadzi Instytut Ochrony Środowiska.
Trafiają na nią urządzenia z parametrami potwierdzonymi w badaniach, więc łatwo sprawdzić, czy liczby z oferty się zgadzają. Jakie dopłaty przysługują na gruntową, zebraliśmy na stronie o dotacjach do pompy ciepła.
Wysoki SCOP pompy ciepła nie naprawi jednak złego doboru. Za mała pompa albo za krótkie odwierty zepchną sprawność w dół, bo zimą zacznie pomagać grzałka elektryczna.
Dobór mocy zaczyna się od strat ciepła domu, o czym piszemy w tekście o doborze mocy pompy i liczbie odwiertów.
Ile kosztowałaby gruntowa pompa z odwiertami w Twoim domu, policzy kalkulator, a kalkulator oszczędności pokaże rachunki na 15 lat.
Źródła (7)
EUR-Lex: rozporządzenie (UE) nr 813/2013, ekoprojekt ogrzewaczy pomieszczeń (klimaty, SCOP, ηs), EUR-Lex: rozporządzenie delegowane (UE) nr 811/2013, etykiety energetyczne, IMGW-PIB: Biuletyn PSHM, luty 2026 (najniższa temperatura -27,7°C w Suwałkach), IOŚ-PIB: Lista zielonych urządzeń i materiałów (ZUM), NIBE: karta katalogowa S2125 (2026), NIBE: dane techniczne S1155/S1255, Fraunhofer ISE: pomiary 77 pomp ciepła w istniejących domach (komunikat z 3.11.2025)
FAQ
Najczęstsze pytania
Co to jest SCOP pompy ciepła?
SCOP to sezonowy współczynnik efektywności, czyli ile kWh ciepła pompa daje średnio z 1 kWh prądu przez cały sezon grzewczy. Liczy się go według normy EN 14825 dla klimatu umiarkowanego, chłodnego albo ciepłego i dla wody 35°C lub 55°C. Na unijnej etykiecie energetycznej podaje się SCOP dla klimatu umiarkowanego.
Jaki SCOP ma gruntowa pompa ciepła?
Przykład z karty katalogowej: gruntowa NIBE S1255-12 ma SCOP 5,2 w klimacie umiarkowanym i 5,4 w chłodnym przy wodzie 35°C, a przy 55°C odpowiednio 4,1 i 4,3. W czteroletnich pomiarach Fraunhofer ISE (2025) w prawdziwych domach gruntowe pompy osiągały średnio 4,3, a powietrzne 3,4.
Czy wyższy COP oznacza tańsze ogrzewanie?
Nie zawsze. COP opisuje jeden punkt pomiaru, a pompy powietrzne mierzy się przy +7°C na zewnątrz, gruntowe przy glikolu 0°C. Powietrzna NIBE S2125-12 ma COP 5,24 przy +7°C i 2,65 przy -7°C. O rachunku za sezon lepiej mówi SCOP dla tego samego klimatu i tej samej temperatury wody.
Który SCOP sprawdzać w Polsce, dla klimatu umiarkowanego czy chłodnego?
Oba, ale przy porównaniu gruntowej z powietrzną patrz na chłodny. Klimat umiarkowany z normy zakłada -10°C jako temperaturę projektową, a w Polsce bywa dużo zimniej, np. -27,7°C w Suwałkach 2 lutego 2026 roku (IMGW). W klimacie chłodnym gruntowa NIBE S1255-12 ma SCOP 5,4, a powietrzna S2125-12 ma 4,2.
Powiązane artykuły
Sprawdź też
Policz sam
Redakcja

Przeczytane. Teraz policz cenę dla swojego domu
Odpowiedz na 5 krótkich pytań o swój dom. Dostaniesz 3 warianty z ceną pompy, odwiertów i montażu.
- Bez rejestracji
- Bez numeru telefonu
- Około 1 minuty








