Zima bezlitośnie obnaża 5 zimowych błędów użytkowników pomp ciepła – wtedy gruntowa pompa ciepła traci sprawność, COP spada, a rachunki rosną szybciej niż śnieżne bandy na podjeździe.
W tym wpisie: 5 części
Część 1 z 5
Za wysoka temperatura zasilania pompy ciepła
Zbyt wysoka temperatura zasilania to jeden z nawyków, jakie zostają po kotle na węgiel czy gaz. Użytkownik widzi mróz za oknem, więc „dokręca” krzywą grzewczą albo ręcznie ustawia 45–50°C na zasilaniu, żeby w domu było „pewniej”.
W efekcie efektywność gruntowej pompy ciepła spada, COP robi się wyraźnie niższy, a sprężarka pracuje ciężej niż powinna.
Korekta o mały krok
W wielu przypadkach lepiej zostawić instalacji czas – szczególnie gdy są ogrzewania płaszczyznowe, a dolne źródło ciepła pracuje stabilnie. Zamiast gwałtownych korekt opłaca się skorygować krzywą grzewczą o mały krok i obserwować budynek przez kilka dni.
Część 2 z 5
Wyłączanie gruntowej pompy ciepła w mrozy
Chęć wyłączenia gruntowej pompy ciepła na czas mrozów wydaje się czasem prostą drogą do oszczędności: „nie ma nas w domu, to po co ma chodzić”.
Problem w tym, że wychłodzony dom trzeba później dogonić dokładnie wtedy, gdy na zewnątrz jest najzimniej. Pompa ciepła startuje na pełnych obrotach, częściej wspiera się grzałką elektryczną, a komfort przez kilka godzin jest wyraźnie gorszy.
Stała praca zamiast wyłączeń
Gruntowa pompa ciepła lubi spokojną, możliwie stałą pracę, a odwierty pionowe pod pompy ciepła są projektowane właśnie pod takie obciążenie.
Głębokie nocne obniżki czy całkowite wyłączenia mogą w wielu przypadkach zużyć więcej energii niż delikatne utrzymanie temperatury z mniejszą histerezą.
Przy dobrze dobranym wymienniku gruntowym pionowym stabilna praca dolnego źródła ciepła jest jednym z głównych powodów, dla których system „ciągnie” sezon bez drastycznych skoków zużycia.
Gdy są wątpliwości, czy lepiej obniżyć, czy utrzymać temperaturę w mrozie, dobrą praktyką jest krótka konsultacja z zespołem Profivo.
Masz działkę na oku? Sprawdź ją za darmo — zdjęcia lotnicze, wysokości terenu i warstwy gruntu.
Część 3 z 5
Dławienie instalacji i przepływów pompy ciepła
To jeden z klasycznych zimowych błędów: ktoś zakręca połowę grzejników w rzadko używanych pokojach, przykręca rozdzielacz podłogówki „bo za ciepło”, a potem pompa zgłasza alarmy przepływu lub dziwnie hałasuje. Instalacji brakuje drogi, żeby oddać ciepło, przepływów jest za mało, a sprężarka musi pracować przy dużych różnicach temperatur.
Przepływy po obu stronach
Przy gruntowej pompie ciepła przepływy są kluczowe zarówno po stronie instalacji wewnętrznej, jak i po stronie dolnego źródła ciepła. Gdy obieg jest nadmiernie zdławiony, spada efektywność gruntowej pompy ciepła, a układ zamiast „oddychać” spokojnie, pracuje w trybie nerwowych startów i zatrzymań.
W wielu przypadkach lepiej zostawić termostaty w łagodnych nastawach i korygować temperaturę głównie krzywą grzewczą.
Część 4 z 5
Brak kontroli glikolu w dolnym źródle ciepła
Zaniedbany poziom lub stan glikolu w dolnym źródle ciepła potrafi zimą dać o sobie znać bardzo wyraźnie. Glikol w instalacji pompy ciepła odpowiada za bezpieczny transport energii między sondami gruntowymi a maszyną.
Jeśli jego stężenie jest zbyt niskie albo w obiegu pojawia się dużo zanieczyszczeń, temperatura na powrocie z wymiennika gruntowego pionowego może spadać bardziej, niż zakładał projekt.
Przykład: zapchany filtr na obiegu odwiertów
W praktyce spotyka się sytuacje, gdzie zapchany filtr siatkowy na obiegu odwiertów ogranicza przepływ tak bardzo, że pompa obiegowa „mieli” prawie w miejscu. Dolne źródło ciepła niby jest, sondy gruntowe w skale czy glinie swoje robią, ale do pompy dociera za mało energii.
Zamiast stabilnej pracy pojawiają się alarmy niskiej temperatury, spadek COP gruntowej pompy ciepła i częstsze włączenia grzałki.
Zimowy serwis dolnego źródła
Regularna kontrola glikolu, odpowietrzenie obiegu i czyszczenie filtrów to jedne z ważniejszych zimowych zadań serwisowych – szczególnie tam, gdzie odwierty pod pompy ciepła pracują z dużym obciążeniem sezonowym.
Dobrze uzupełnia to wiedza z artykułu o tym, czy odwierty pod pompę ciepła mogą się wychłodzić.
Jeśli cokolwiek w parametrach dolnego źródła wygląda niepewnie, rozsądnie jest skonsultować temat z serwisem lub zespołem Profivo, zanim nadejdą największe mrozy.
Część 5 z 5
Niewłaściwe ustawienia CWU przy pompie ciepła
To błąd, który zimą często przechodzi niezauważony – do czasu, aż spojrzy się w historię pracy urządzenia. Zbyt wysoka temperatura ciepłej wody to częstsza praca grzałki i wyraźny spadek efektywności całej instalacji, szczególnie w małych domach, gdzie zasobnik jest często dogrzewany.
Kompromis na co dzień
W wielu przypadkach lepiej zaprogramować raz w tygodniu podniesienie temperatury na krótki czas, a na co dzień utrzymywać rozsądny kompromis między komfortem a efektywnością.
Większe zużycie ciepłej wody niż w projekcie
Warto pamiętać, że zapotrzebowanie na CWU zależy od stylu życia domowników – jeśli jest znacznie wyższe niż zakładał projekt dolnego źródła, pompa ciepła może zimą pracować intensywniej, niż przewidywano na etapie dokumentacji.
Gdy pojawia się wrażenie, że pompa „ciągle grzeje bojler”, dobrą drogą jest spokojny przegląd ustawień CWU i konsultacja z doświadczonym serwisem – przy gruntowej pompie ciepła drobne korekty sterownika potrafią w wielu przypadkach przełożyć się na realne oszczędności w zimie.
FAQ
Najczęstsze pytania
Jaką temperaturę zasilania ustawić zimą przy gruntowej pompie ciepła?
Nie warto ręcznie dokręcać krzywej grzewczej do 45–50°C tylko dlatego, że na zewnątrz jest mróz, bo to obniża COP i mocniej obciąża sprężarkę. Lepiej korygować krzywą grzewczą małymi krokami i obserwować zachowanie budynku przez kilka dni, zwłaszcza przy ogrzewaniu płaszczyznowym.
Czy warto wyłączać gruntową pompę ciepła na czas mrozów?
Wyłączenie pompy w mrozy pozornie oszczędza energię, ale wychłodzony dom trzeba potem gwałtownie dogrzewać, gdy na zewnątrz jest najzimniej. Pompa wtedy startuje na pełnych obrotach i częściej wspiera się grzałką elektryczną, co w wielu przypadkach zużywa więcej energii niż stałe utrzymywanie temperatury.
Dlaczego pompa ciepła zgłasza alarmy przepływu lub hałasuje zimą?
Najczęstszą przyczyną jest przydławienie instalacji – zakręcone grzejniki w rzadziej używanych pokojach albo przykręcony rozdzielacz podłogówki ograniczają przepływ. Wtedy sprężarka pracuje przy dużych różnicach temperatur, spada efektywność pompy, a układ zamiast pracować spokojnie, często się załącza i wyłącza.
Jak sprawdzić, czy z glikolem w dolnym źródle wszystko jest w porządku?
Sygnałem ostrzegawczym są alarmy niskiej temperatury, spadek COP i częstsze włączanie się grzałki elektrycznej – mogą one wynikać ze zbyt niskiego stężenia glikolu, zanieczyszczeń w obiegu lub zapchanego filtra siatkowego ograniczającego przepływ. Regularna kontrola glikolu, odpowietrzenie obiegu i czyszczenie filtrów to podstawowe zimowe czynności serwisowe.
Jaką temperaturę CWU ustawić w pompie ciepła zimą?
Zbyt wysoka temperatura ciepłej wody oznacza częstszą pracę grzałki i spadek efektywności całej instalacji, a zbyt niska wraz z wyłączoną dezynfekcją termiczną może rodzić problemy higieniczne. Rozsądnym rozwiązaniem jest raz w tygodniu zaprogramować krótkotrwałe podniesienie temperatury, a na co dzień utrzymywać umiarkowane ustawienie zgodne z zaleceniami producenta.
Sprawdź też
Policz sam
Redakcja

Przeczytane. Teraz policz cenę dla swojego domu
Odpowiedz na 5 krótkich pytań o swój dom. Dostaniesz 3 warianty z ceną pompy, odwiertów i montażu.
- Bez rejestracji
- Bez numeru telefonu
- Około 1 minuty








